بزرگی پروستات یا بی پی اچ BPH چیست؟

این مطلب را به اشتراک بگذارید

هر آنچه لازم است درباره بزرگی پروستات یا بی پی اچ در مردان بدانید

با افزایش سن مردان، خطر بزرگ شدن پروستات در آن ها به طور چشمگیری افزایش می یابد.

در واقع آمارها نشان می دهد در حالی که تنها 10 درصد از مردان در دهه سوم زندگی شان از هایپرپلازی خوش خیم پروستات (بی پی اچ) رنج می برند؛ این عدد در دهه ششم زندگی مردان به 60 درصد و در مردان بالای 70 سال به 80 الی 90 درصد افزایش پیدا می کند.

محققین همچنین پیش بینی کرده اند که شیوع بی پی اچ (BPH) در دهه های آینده به علت افزایش جمعیت سالخورده و امید به زندگی طولانی تر افزایش خواهد یافت، بنابراین اهمیت درک حقایق مربوط به این عارضه شایع، بیشتر و بیشتر می شود.

بزرگی پروستات یا بی پی اچ چیست؟

هایپرپلازی خوش خیم پروستات، بزرگ شدن غده پروستات است.

این افزایش سایز در زمانی که پروستات شروع به مداخله با مجرای ادراری می کند، می تواند مشکلاتی را ایجاد کند.

مجرای ادراری، لوله ای که ادرار را از مثانه خارج می کند، در مردان دقیقا از میان غده پروستات می گذرد.

بنابراین زمانی که پروستات بزرگ می شود، می تواند مانع از عبور ادرار شود.

با اینکه پزشکان همچنان در مورد علت بزرگ شدن پروستات مطمئن نیستند، این گمان به شدت وجود دارد که تغییرات هورمون های جنسی مردانه مسئول این اتفاق هستند.

عبارت “خوش خیم” نشان می دهد که بزرگ شدن پروستات، غیر سرطانی است.

لازم به ذکر است که BPH شکلی از سرطان پروستات نیست و ریسک سرطان را نیز افزایش نمی دهد.

فاکتورهای با ریسک بالا برای پروستات، بی پی اچ

بزرگی پروستات یا bph

بی پی اچ بیشترین شیوع را در مردان بالای 50 سال دارد و منشا دقیق آن هنوز یک معما است.

با این وجود این بیماری زمانی اتفاق می افتد که سلول های پروستات شروع به تکثیر می کنند و منجر به متورم شدن پروستات می شوند.

به خاطر مکان مجرای ادراری، پروستات متورم می تواند مانع از عبور ادرار به خارج از مثانه شود که خود می تواند باعث مشکلات فراوانی در مردان شود.

با اینکه دلیل دقیق مشخص نیست، فاکتورهای ریسک متعددی وجود دارد که می تواند به طور مستقیم بر پروستات اثر گذارد.

به عنوان یک مرد، ریسک ابتلا به بزرگی پروستات بالاتری دارید اگر:

  • رژیم غذایی ضعیفی دارید
  • سبک زندگی بی تحرکی دارید
  • سابقه خانوادگی بی پی اچ دارید
  • بیش از 40 سال سن دارید
  • دیابت دارید
  • اضافه وزن دارید
  • از مسدودکننده های بتا استفاده می کنید
  • از نژاد اروپایی یا آفریقایی هستید (مردان آسیایی در معرض خطر کمتری قرار دارند)

عارضه های پزشکی بسیاری وجود دارد که ممکن است شانس ابتلا به بی پی اچ را افزایش دهد. از جمله:

  • سکته
  • ام اس
  • پارکینسون
  • آلزایمر
  • نوروپاتی دیابتی
  • عفونت مثانه
  • جراحی لگن
  • سندروم متابولیک

علائم هایپرپلازی پروستات خوش خیم

همه مردان درگیر پروستات بزرگ، با علائم آن دست و پنجه نرم نمی کنند، در واقع، برخی مردان سال ها بدون هیچ مشکلی با پروستات بزرگ می توانند زندگی کنند.

با این حال، زمانی که مشکلات ظاهر می شوند، اغلب علائم بی پی اچ، عوارض جانبی مجرای ادراری تحت فشار هستند.

این وضعیت می تواند منجر به بروز مشکلات متعددی در جریان ادرار شود، از جمله:

  • دشواری در ادرار کردن
  • جریان ادرار ضعیف
  • توقف و شروع بی اختیار ادرار
  • چکه کردن ادرار با وجود اتمام آن

اگر مجرای ادراری به مدت طولانی مسدود بماند، می تواند بر ماهیچه های مثانه اثر بگذارد.

مثانه مجبور خواهد بود شدیدتر کار کند تا ادرار را از طریق مجرای ادراری عبور دهد، که خود منجر به ضعیف شدن ماهیچه ها می شود و تخلیه مثانه را دشوارتر می کند.

اگر ماهیچه های مثانه ضعیف شوند، می تواند باعث علائم زیر شود:

  • نیاز ناگهانی به ادرار کردن
  • نیاز به ادرار بیش از هشت بار در روز
  • احساس نیاز فوری به ادرار دقیقا بعد از رفتن به دستشویی
  • بی اختیاری
  • بیدار شدن در طول شب با احساس نیاز فوری به ادرار

از کجا بدانم مشکل بزرگی پروستات است یا بی اختیاری ادرار؟

اگر با نیاز ناگهانی فوری به ادرار، مراجعه دائم به دستشویی در شب یا ناتوانی در تخلیه مثانه در کشاکش هستید، ممکن است بپرسید آیا دلیلش بی پی اچ است یا مثانه بیش فعال (OAB).

هر دو، علائم یکسانی دارند اما عارضه های کاملا متفاوتی هستند که نیاز به درمان جداگانه دارند.

قطعا اگر زن باشید، فورا گزینه بی پی اچ را حذف می کنید.

با این حال اگر مردی هستید که علائم را تجربه کرده اید، معمولا نیاز است با یک اورولوژیست صحبت کنید و آنالیز ادرار انجام دهید تا به درستی تعیین شود بی اختیاری ادرار است یا بزرگی پروستات.

انجام تست نوار مثانه برای تشخیص بیماری های عفونی و بی اختیاری ادرار در تهران

تست و آزمایش شدت بزرگی پروستات

سن ابتلا به بزرگی پروستات

تست اولیه بی پی اچ به سادگی پاسخ دادن به چند سوال است.

موسسه اورولوژی آمریکا لیستی از سوالات غربالگری بی پی اچ به نام “شاخص رتبه بندی علائم بی پی اچ ” تهیه کرده است.

این هفت سوال می تواند به بیماران و پزشکان کمک کند علائمی را که بیمار در چند ماه گذشته داشته است، بهتر درک کنند.

  1. هر چند وقت یک بار احساس می کنید نتوانسته اید مثانه را پس از اتمام ادرار کاملا تخلیه کنید؟
  2. هر چند وقت یک بار مجبور شده اید پس از گذشت کمتر از دو ساعت دوباره به دستشویی بروید
  3. هر چند وقت یک بار هنگام ادرار متوقف شده اید و دوباره شروع کرده اید
  4. هر چند وقت یک بار برایتان سخت بوده است برای رفتن به دستشویی صبر کنید
  5. هر چند وقت یک بار جریان ادرار ضعیف بوده است
  6. هر چند وقت یک بار مجبور شده اید برای شروع ادرار فشار وارد کنید
  7. هر چند وقت یک بار مجبور می شوید در طول شب بیدار شوید و از دستشویی استفاده کنید

هر سوال می تواند بر مبنای 5-0 (هرگز تا همیشه) پاسخ داده شود.

این ارزیابی برای فهمیدن اینکه مرد از بی پی اچ رنج می برد و شدت عارضه مفید است.

سوالات دیگر ممکن است شامل پرس و جو درباره سابقه خانوادگی، سلامتی و داروهای مصرفی فرد باشد.

اگر مضنون به بی پی اچ باشیم، نیاز به انجام تست های دیگر مثل آزمون روده ای دیجیتال، تست خون و تست ادرار است.

بهترین دارو برای درمان بزرگی پروستات چیست؟

از آنجا که بی پی اچ اغلب مردان بالای 50 سال را درگیر می کند، دارو باید با احتیاط تجویز شود.

اکثر مردان در این محدوده سنی، پیش از این برای عارضه های دیگر دارو مصرف می کرده اند، بنابراین ریسک فعل و انفعالات دارویی منفی بالا است.

مکمل های متعددی نیز برای درمان بی پی اچ وجود دارد. با این حال، از آنجا که این مکمل ها نسبت به داروهای تجویزی کمتر مورد نظارت قرار گرفته اند، استانداردهای ایمنی و اثرات جانبی آن ها خیلی شناخته شده نیستند.

اثرگذاری مکمل ها از بیماری تا بیمار دیگر متفاوت است، بنابراین ممکن است نتایج در برخی موارد مشکل ساز شود.

ثابت شده است که داروهای تجویزی برای اغلب بیماران اثرگذاری بیشتری دارند. دو داروی اولیه برای بی پی اچ عبارت اند از:

1- مسدود کننده های آلفا

مسدودکننده های آلفا نوعی از دارو هستند که می توانند به بهبود ماهیچه های پروستات و مثانه کمک کنند.

تقویت این ماهیچه ها به ادرار اجازه می دهد در بدن آسان تر جریان یابد.

با اینکه که مسدودکننده های آلفا بر روی اندازه پروستات اثر نمی گذارند، اما می توانند اثرات بی پی اچ را محدود کنند و بسیاری از علائم ناخوشایند آن را از بین ببرند.

سه تا از معروف ترین مسدودکننده های آلفا ترازوسین (هیترین)، دوکسازوسین (کاردورا) و تامسولوسین (فلوماکس) هستند.

2- بازدارنده های آلفا-ردوکتاز

بازدارنده های آلفا-ردوکتاز مثل فیناسترید (پروسکار) و دوتاسترید (آودارت)، با جلوگیری از تولید تستوسترون که باعث بزرگ شدن پروستات می شود، با بی پی اچ مبارزه می کنند.

در حالی که زمان بیشتری طول می کشد تا آلفا ردوکتاز اثر کند، این دارو می تواند به جلوگیری از دیگر اثرات جانبی بی پی اچ مثل آسیب به مثانه کمک کند.

درمان بزرگی پروستات با جراحی

اغلب جراحی های بی پی اچ کمترین تهاجم را دارند.

این جراحی ها در جامعه پزشکی بسیار مورد توجه است زیرا می توانند علائم ادراری بی پی اچ را بدون آسیب دائمی به پروستات حل کنند.

به علاوه، این پروسه ها به عنوان راهی برای حل مشکلات بی پی اچ و نه فقط راهی برای کاهش درد یا بهبود موقت آن هستند.

تعدادی از گزینه های جراحی برای بی پی اچ عبارت اند از:

1- درمان سوزنی از طریق مجرای ادراری (TUMT)

TUMT به خاطر ریسک پزشکی پایین و اثرات جانبی موقت یک روش بسیار رایج برای درمان بی پی اچ است.

این جراحی کم تهاجمی شامل قرار دادن یک آنتن مایکروویو به همراه یک لوله منعطف در داخل مثانه است تا مثانه از سلول های اضافی پاک شود.

این پروسه برای حذف هورمون های ناخواسته ای که ممکن است باعث بزرگ شدن پروستات شده باشند نیز به کار می رود.

2- ریشه کن کردن سوزنی از طریق مجرای ادراری (TUNA)

TUNA یک روش دیگر جراحی است که ثابت شده است به اندازه TUMT موثر است.

اگرچه، این روش خیلی استفاده نمی شود زیرا دردناک تر است. این درمان شامل وارد کردن یک سوزن داغ به پروستات از طریق مجرای ادراری است.

سپس لوله هرگونه سلول اضافی را در غده پروستات از بین می برد تا میزان بزرگ شدن آن را کاهش دهد و هرگونه دردی که به خاطر بی پی اچ ایجاد شده است را تسکین بخشد.

3- ریشه کن کردن از طریق انرژی بخار آب (WavE)

درمان WavE که به عنوان درمان Rezum نیز شناخته شده است، درمان نسبتا جدیدی است که نتایج امیدبخشی را در مطالعات اخیر به دست آورده است.

بسیاری از متخصصین بر این باورند که این روش ممکن است در آینده تبدیل به روش اولیه برای درمان بی پی اچ شود.

این روش شامل قرار دادن یک کاتتر با طراحی خاص در داخل مجرای ادراری از طریق یک لوله است.

این لوله سپس به یک مولد فرکانس رادیویی متصل می شود که بخار آب تولید می کند تا بافت های اضافی درون پروستات که ممکن است منجر به بی پی اچ شود را از بین ببرد.

اولین گام در درمان بی پی اچ، رد کردن هرگونه عارضه مشابه مثل OAB یا بی اختیاری است.

از آنجا به بعد، ملاقات با یک اورولوژیست متخصص برای بررسی سالیانه یا تجویز دوباره دارو، بهترین راه برای مدیریت علائم و شادتر زیستن است.

با علائم سرطان پروستات بیشتر آشنا شوید

در صورت مشاهده هر گونه علائم بزرگی پروستات و یا بی اختیاری ادرار به پزشک اورولوژی مراجعه کنید.

دریافت نوبت پزشک متخصص اورولوژی دکتر علی حاجب برای معاینه، تشخیص و انجام آزمایشات لازم در کلینیک الهام شهرک غرب

اطلاعات تماس کلینیک الهام در اینجا

کلینیک اورولوژی سعادت آباد


این مطلب را به اشتراک بگذارید